De evaluatie van het mislukte AZC-traject aan De Sypel 2 wordt verbreed. De gemeenteraad van Harderwijk stemde op 8 oktober in met een motie waardoor meer inwoners hun ervaringen kunnen delen. Harderwijk Anders-raadslid Christel van der Stouw was mede-indiener en verdedigde het voorstel namens de fractie. De motie werd met 19 stemmen voor en 12 tegen aangenomen.

De ontwikkeling kwam in de zoekperiode opnieuw nadrukkelijk naar voren doordat de Harderwijker Courant er op 14 oktober over berichtte. Daarmee is het geen partijbericht dat alleen op de eigen website bestaat, maar een actuele politieke uitkomst met een duidelijke rol voor Harderwijk Anders.

Niet alleen de mensen aan tafel

De motie vraagt het college om alle woonadressen in de wijk Sypel uit te nodigen voor een korte enquête. Ook moet er een online stadsgesprek komen voor inwoners van Harderwijk en Hierden. Daarin kunnen inwoners reageren op de communicatie, de inspraak en de manier waarop het proces is verlopen.

Daarnaast wordt gevraagd om het perspectief van het Centraal Orgaan opvang asielzoekers mee te nemen. Het gaat dan onder meer om de samenwerking met de gemeente, het delen van informatie en de manier waarop is omgegaan met zorgen uit de samenleving.

Volgens Harderwijk Anders was de bestaande evaluatie te smal. De partij schrijft dat tien deelnemers aan het omwonendenoverleg een vragenlijst invulden en dat enkele deelnemers hun ervaringen in gesprekken deelden. Dat leverde volgens de fractie waardevolle informatie op, maar nog geen volledig beeld van wat er in de wijk en daarbuiten leefde.

De gemeenteraad vraagt het college om binnen drie maanden de aanvullende bevindingen, de respons en eventuele nieuwe aanbevelingen aan de raad voor te leggen. De evaluatie krijgt daarmee een tweede ronde. In bestuurlijke taal heet dat waarschijnlijk ‘verbreding’; voor inwoners betekent het vooral dat er opnieuw een formulier, gesprek of digitale bijeenkomst op de agenda staat. De politiek heeft soms een bijzondere manier om te erkennen dat de eerste keer niet iedereen aan het woord kwam.

Meerderheid ondanks advies van burgemeester

De motie werd gesteund door 19 raadsleden. De fracties van CAS, VVD en ChristenUnie stemden tegen. Zij vonden dat de capaciteit die nodig is voor de aanvullende evaluatie beter kan worden gebruikt voor het zoeken naar een nieuwe locatie voor een asielzoekerscentrum. Burgemeester Jeroen Joon had de motie ontraden.

Dat verschil is inhoudelijk relevant. De voorstanders leggen de nadruk op leren van het eerdere proces en op een bredere inventarisatie van ervaringen. De tegenstanders vinden dat de gemeente haar bestuurlijke energie beter kan richten op de volgende stap: het zoeken naar een nieuwe locatie. Beide lijnen gaan dus over de toekomst, maar kijken door een andere voorruit.

Van der Stouw stelde volgens de berichtgeving dat te weinig inwoners bij de eerdere evaluatie waren betrokken. Harderwijk Anders presenteert de motie als een manier om de ervaringen van inwoners serieuzer en breder mee te nemen. De partij koppelt dat nadrukkelijk aan de vraag hoe toekomstige besluitvorming over opvang moet worden ingericht.

Niet opnieuw beginnen zonder plan

De bredere evaluatie staat niet op zichzelf. Harderwijk Anders publiceerde op 9 oktober ook over een andere, raadsbreed gesteunde motie van fractievoorzitter Tim Smit-Brouwer. Die motie vraagt het college om bij een eventueel toekomstig locatieonderzoek eerst een Plan van Aanpak aan de gemeenteraad voor te leggen.

Daarin moeten vooraf afspraken staan over onder meer omvang, looptijd, veiligheid, voorzieningen, communicatie en de betrokkenheid van inwoners. De partij benadrukt dat deze motie niet over een concrete nieuwe AZC-locatie gaat, maar over de manier waarop een eventueel nieuw proces moet worden ingericht.

De twee ontwikkelingen vormen samen een duidelijke politieke lijn van Harderwijk Anders: eerst vaststellen hoe inwoners worden betrokken en welke rol de raad heeft, daarna pas een nieuw traject in. Dat is een andere volgorde dan ‘we hebben haast, dus laten we onderweg de handleiding schrijven’.

Langs het partijprogramma

Harderwijk Anders: in lijn met het programma. In het verkiezingsprogramma 2026-2030 schrijft de partij dat inwoners daadwerkelijk invloed moeten hebben op wat er in hun wijk en stad gebeurt. Het programma noemt moderne vormen van inspraak, zoals digitale peilingen en wijkstemmingen, en zegt dat de gemeente moet terugkoppelen wat met inbreng wordt gedaan. Ook staat er dat de gemeente van niet-uitgevoerde of misgelopen plannen moet leren en helder moet communiceren, ook over landelijke opgaven zoals asielopvang.

De motie over de AZC-evaluatie sluit daar rechtstreeks op aan: meer inwoners krijgen gelegenheid om hun ervaringen te delen en de raad vraagt om de uitkomsten terug te zien. De motie over een vooraf vastgesteld Plan van Aanpak past eveneens bij de programmalijn over duidelijke communicatie, bestuurlijke voorspelbaarheid en lessen trekken uit eerdere processen.

Wat ligt er nu op tafel?

De gemeenteraad heeft geen nieuwe opvanglocatie aangewezen en ook geen besluit genomen over de omvang of planning van toekomstige opvang. Wel is vastgelegd dat het eerdere proces breder wordt geëvalueerd en dat een eventueel nieuw locatieonderzoek vooraf van kaders moet worden voorzien.

Voor Harderwijk Anders is dat voorlopig het belangrijkste resultaat: niet alleen terugkijken met de mensen die al aan tafel zaten, maar ook luisteren naar inwoners die buiten het overleg bleven. Of de aanvullende enquête en het online stadsgesprek straks veel respons opleveren, wordt de volgende test. De raad heeft in elk geval besloten dat de evaluatie nog niet klaar is. In Harderwijk krijgt zelfs een afgerond traject dus nog een herkansing — ditmaal met meer publiek.